باسلام در پروندههایی که مربوط به احراز جانباز شیمیایی (مصدومین شیمیایی جنگ تحمیلی ایران و عراق) هستند، مرجع اصلی رسیدگی و تشخیص، بنیاد شهید و امور ایثارگران و کمیسیونهای تخصصی پزشکی آن بنیاد است. روند قانونی احراز جانبازی و اعتراض به نظر کمیسیون پزشکی دارای شیوهنامه و ترتیبات مشخص است که مطابق قوانین، به شرح زیر عمل میشود:
---
### 1. مبانی قانونی احراز و درصد جانبازی
مطابق ماده 52 قانون جامع خدماترسانی به ایثارگران و بخشنامههای آییننامه تشخیص و تعیین درصد جانبازی مصوب بنیاد شهید:
- تعیین و تشخیص نوع و درصد جانبازی برعهده کمیسیونهای پزشکی بنیاد شهید است.
- تشخیص رابطه سببیت میان آسیب شیمیایی و عوارض فعلی مطابق اسناد بالینی و نظر کمیسیون انجام میشود.
---
### 2. مراحل اعتراض به رأی کمیسیون پزشکی
طبق آییننامهها و دستورالعملهای بنیاد شهید، در صورت رد درصد جانبازی، روند اعتراض به شرح زیر است:
#### الف) درخواست تجدیدنظر (اعتراض به کمیسیون بدوی)
- هر فردی که رأی کمیسیون پزشکی بدوی بنیاد شهید را قبول ندارد، میتواند ظرف 15 روز از تاریخ ابلاغ رأی، درخواست تجدیدنظر نماید.
- اعتراض باید کتبی و مستند (ارائه مدارک جدید، توضیح نقص پرونده یا تشدید عوارض) باشد.
- کمیسیون تجدیدنظر بنیاد شهید موظف است پس از بررسی کامل مجدد، رأی جدید صادر کند.
#### ب) اعتراض به شورای عالی پزشکی
- در موارد خاص، اگر باز هم اعتراض دارید و دلایل شواهد جدید دارید (یا ایراد اساسی روی نظر کمیسیون تجدیدنظر وجود داشته باشد)، میتوانید به شورای عالی پزشکی بنیاد شهید درخواست مجدد بدهید.
- این مرجع بالاترین مقام تصمیمگیر پزشکی ایثارگران است و رأی نهایی را صادر میکند.
#### ج) طرح شکایت در دیوان عدالت اداری
- در صورت عدم پذیرش اعتراض و اصرار به وجود عوارض ناشی از شیمیایی، شکایت از رأی قطعی کمیسیون پزشکی بنیاد در دیوان عدالت اداری ممکن است؛ موضوع به شعب تخصصی این دیوان (شعب بدوی و تجدیدنظر امور ایثارگران) ارجاع میشود.
- دیوان عدالت در حدود صلاحیت خود میتواند رأی کمیسیون را ابطال و یا اعاده رسیدگی صادر کند و بنیاد را ملزم به بررسی مجدد نماید، اما خود وارد احراز جانبازی از نظر فنی و پزشکی نمیشود.
- طبق ماده 10 و 13 قانون دیوان عدالت اداری، این حق برای تمام شهروندان برقرار است.
---
### 3. اقدامات عملی برای افزایش شانس شناسایی جانبازی
- تکمیل مستندات پزشکی: مدارک بستری زمان جنگ، اقدامات درمانی، مدرک از بیمارستانهای تخصصی، گواهی پزشکان متخصص ریه و اسناد وزارت بهداشت یا سپاه و شهدا، نقش مهمی دارند.
- جمعآوری مستندات خدمتی: پرونده اعزام، دستور عملیات و شهادتنامه همرزمان، میتواند به اثبات رابطه خدمت و مصدومیت کمک کند.
- ارائه آزمایشات تخصصی مرتبط روز: گزارش تصویربرداری (اسکن ریه، اسپیرومتری و ...)، تشخیص فعلی شیمیایی بودن آسیب را تقویت میکند.
---
### 4. مواد قانونی مرتبط
- ماده 52 و 53 قانون جامع خدماترسانی به ایثارگران
- آییننامه تشخیص نوع و تعیین درصد جانبازی
- ماده 10 و 13 قانون دیوان عدالت اداری
---
### جمعبندی حقوقی:
1. میتوانید ظرف مهلت قانونی (معمولا 15 روز از ابلاغ رأی)، درخواست تجدیدنظر پزشکی به بنیاد شهید بدهید و مدارک پزشکی بیشتر ارائه کنید.
2. پس از کمیسیون تجدیدنظر، در صورت رد مجدد، امکان اعتراض به شورای عالی پزشکی بنیاد شهید وجود دارد.
3. اگر همچنان رد شدید، میتوانید به دیوان عدالت اداری شکایت کنید تا دستور بررسی مجدد صادر شود.
4. مدارک و مستندات مرتبط (پزشکی، خدمتی، ادله شاهدان، تصاویر و آزمایشات) را بهطور کامل جمعآوری و ضمیمه نمایید.
با پیگیری مسیر قانونی و تکمیل مستندات شانس احراز جانبازی افزایش خواهد یافت. رأی نهایی با کمیسیونهای تخصصی پزشکی و در نهایت با رأی دیوان عدالت اداری مشخص خواهد شد.