برای اثبات اعسار، باید دادخواست اعسار به دادگاه صالح ارائه دهید و مدارک عدم تمکن مالی (مانند فیش حقوقی، اجارهنامه و... ) را ضمیمه کنید.
راه قانونی برای طرح اعسار بدون احتمال تحقیق و پرسش وجود ندارد؛ دادگاه و طلبکار حق بررسی دارند. اگر اجراییه ابلاغ شده است، ماده 3 قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی مقرر می کند با طرح اعسار و ارائه صورت کامل اموال ظرف سی روز، تا تعیین تکلیف دعوا بازداشت نشوید، مگر دعوا را پس بگیرید یا قطعا رد شود. مطابق ماده 8 همان قانون، باید فهرست کامل اموال، حساب ها، مطالبات از دیگران و نقل و انتقالات یک سال پیش از دادخواست را صادقانه اعلام کنید؛ اگر بار اثبات اعسار بر عهده شماست و به شهادت استناد می کنید، شهادت نامه کتبی حداقل دو شاهد مطلع نیز لازم است. پنهان کردن مال یا اعلام خلاف واقع می تواند موجب رفع اثر از حکم اعسار و مجازات شود.
اعسار نیاز به ادله و دفاع در محکمه دارد