به نظر می‌رسد تاخیر مشمول مرور زمان 5 ساله اسناد تجاری مطابق قانون تجارت شده است و از زمان مطالبه ملاک است

برای پاسخ به سوال شما در مورد چک با تاریخ سررسید 25/7/97 که در سال 1404 به دادگاه رفته است، باید به چند نکته مهم حقوقی توجه کنیم: 1. تاخیر تادیه (ماده 522 قانون آیین دادرسی مدنی) اگر چک شما قبل از 1/1/1400 (تاریخ اجرای قانون جدید چک) صادر شده باشد، مشمول قانون جدید چک (مصوب 1399) نیست و طبق قانون قدیم بررسی می‌شود. در قانون قدیم، اگر چک به علت عدم پرداخت اعتراض شده باشد، دارنده چک می‌تواند علاوه بر مبلغ چک، خسارت تاخیر تادیه (معادل نرخ تورم از تاریخ چک تا زمان پرداخت) را نیز مطالبه کند. اما اگر چک فرم خورده (یعنی برگشت خورده به علت عدم موجودی) باشد و دارنده چک در مهلت قانونی (حداکثر 6 ماه از تاریخ سررسید) اقدام نکرده باشد، ممکن است دیگر نتواند خسارت تاخیر تادیه را دریافت کند. 2. قانون "اقدام مؤثر برای وصول چک" (ماده 12 قانون جدید چک) اگر چک بعد از 1/1/1400 برگشت خورده باشد، دارنده چک 6 ماه فرصت دارد تا برای وصول آن اقدام کند (شکایت کیفری یا اجرایی). اما چون چک شما قدیمی است (سال 97)، این قانون شامل آن نمی‌شود و مشمول قانون قدیم است که در آن مهلت خاصی برای شکایت تعیین نشده بود (ولی تاخیر طولانی ممکن است به عنوان اسقاط حق تفسیر شود). 3. مرور زمان (اسقاط حق شکایت) در قانون قدیم، برای چک مرور زمان 5 سال از تاریخ سررسید وجود داشت. یعنی اگر دارنده چک تا 25/7/02 (5 سال بعد) شکایت نکرده بود، حق شکایت او ساقط می‌شد. اما اگر قبل از پایان این 5 سال شکایت کرده باشد (مثلاً در سال 1400 یا 1401)، هنوز حق دارد پیگیری کند. اگر بعد از 5 سال (یعنی از سال 1402 به بعد) شکایت کرده باشد، خوانده (شما) می‌توانید با استناد به مرور زمان، اعتراض کنید که دیگر حق شکایت ساقط شده است.

سلام عنایت داشته باشید به استناد ماده 318 قانون تجارت، تنها چک‌هایی مشمول مرور زمان 5 ساله می‌شوند که از طرف تجار یا برای امور تجارتی صادر شده باشند. نتیجه آنکه چک موصوف در متن مسئله، مشمول زمان نمی‌شود.