چنانچه در خصوص موضوع بین همین اصحاب حکم (نه قرار) صادر و قطعی شده باشد مطابق ماده ۸۴ قانون آیین دادرسی مدنی موضوع امر مختوم است
با توجه به توضیحاتی که ارائه کردید، **صرفاً بر اساس این اطلاعات نمیتوان با قطعیت گفت که دعوای ابطال مبایعهنامه مشمول اعتبار امر مختومه است**، اما به احتمال زیاد فروشنده با مانع جدی مواجه خواهد شد.
نکات مهم:
1. **دعوای فسخ با دعوای ابطال یکسان نیست.**
* فسخ یعنی قرارداد صحیح بوده ولی یکی از طرفین میخواهد آن را به علت وجود حق فسخ منحل کند.
* ابطال یعنی از ابتدا قرارداد را باطل و فاقد اثر میداند.
بنابراین، از نظر حقوقی، موضوع و سبب این دو دعوا متفاوت است و صرف رد دعوای فسخ، لزوماً موجب اعتبار امر مختومه نسبت به دعوای ابطال نمیشود.
2. **اگر فروشنده قبلاً دعوای ابطال مبایعهنامه را نیز با همین اصحاب دعوا، همین ملک و به همان دلایل مطرح کرده و حکم قطعی صادر شده باشد،** دعوای جدید مشمول اعتبار امر مختومه است و باید رد شود.
3. **اما اگر فقط دو بار دعوای فسخ مطرح کرده و هر دو بار رد شده باشد،** دعوای ابطال لزوماً به دلیل اعتبار امر مختومه رد نمیشود؛ هرچند فروشنده باید دلیل قانونی برای بطلان معامله ارائه کند.
4. نکتهای که به نفع شماست این است که:
* دادگاه قبلاً قرارداد را معتبر دانسته است؛ زیرا اگر قرارداد را باطل میدانست، هرگز فروشنده را به **پرداخت خسارت عدم انجام تعهد (عدم تنظیم سند رسمی)** محکوم نمیکرد.
* صدور حکم قطعی به الزام فروشنده به پرداخت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد، قرینهای قوی بر **صحت و اعتبار مبایعهنامه** است.
### دفاعی که میتوانید مطرح کنید:
* ایراد اعتبار امر قضاوتشده را **در صورتی** مطرح کنید که شرایط ماده ۸۴ قانون آیین دادرسی مدنی وجود داشته باشد (یعنی وحدت اصحاب دعوا، موضوع و سبب دعوا احراز شود).
* علاوه بر آن، استدلال کنید که فروشنده قبلاً با طرح دعوای فسخ، **صحت قرارداد را پذیرفته** و صرفاً در پی انحلال آن بوده است. اکنون طرح دعوای ابطال، بدون وجود دلیل جدید و قانونی، با احکام قطعی سابق که قرارداد را معتبر شناختهاند، تعارض دارد.
* همچنین به احکام قطعی قبلی که فروشنده را به پرداخت خسارت عدم انجام تعهد محکوم کردهاند استناد کنید؛ زیرا این احکام مؤید اعتبار مبایعهنامه هستند.
**سؤال:** فروشنده در دادخواست جدید **به چه دلیل** درخواست ابطال مبایعهنامه داده است؟ (مثلاً ادعای صوری بودن معامله، فقدان قصد، جعل، فضولی بودن، مخالفت با قانون یا دلیل دیگری؟) پاسخ به این سؤال در ارزیابی شانس موفقیت او بسیار مؤثر است.
سلام و احترام خدمت شما دوست ارجمند
شما نباید در برابر این دادخواست منفعل باشید. پیشنهاد میکنم در لایحه دفاعیه خود نکات زیر را برجسته کنید:
استناد به دادنامههای قبلی: صراحتاً در لایحه ذکر کنید که این ادعا در ادامه سلسلهاقدامات فروشنده جهت فرار از تعهد قانونی و با وجود صدور رأی قطعی مبنی بر اعتبار قرارداد و محکومیت به خسارت مطرح شده است.
ایراد اعتبار امر مختومه: با وجود تفاوت عنوان، استدلال کنید که «سبب» دعوا همان موضوعی است که سابقاً رسیدگی و رد شده است.
درخواستِ صدور قرارِ رد دعوا: با توجه به آرای موجود، از قاضی تقاضا کنید که با توجه به عدم وجود دلیل جدید و قانونی، این دعوا را به جهت «کذب بودن ادعا» یا «بدیهی بودن اعتبار قرارداد» رد نماید.
بنده آماده هستم برای شما یک «لایحه دفاعیه تخصصی» تنظیم کنم که در آن ضمن استناد به دادنامههای پیشین، به قاضی پرونده نشان دهیم که این اقدام فروشنده مصداق بارز «سوءاستفاده از حق» و «اطاله دادرسی» است تا ایشان نتوانند دوباره خللی در مالکیت شما ایجاد کنند.