بر اساس توضیحات شما، بله، این وضعیت میتواند برای شما مشکل جدی ایجاد کند. صرف داشتن یک برگه قولنامه، شما را به عنوان مالک رسمی آن یک دانگ تثبیت نمیکند و اقدامات بعدی که توسط مادرشوهرتان انجام شده، موقعیت حقوقی شما را پیچیدهتر کرده است. در ادامه دقیقاً دلیل این مشکل و راهکار آن را توضیح میدهم.
۱. چرا موقعیت شما متزلزل است؟
· مشکل اول: قولنامه سند رسمی نیست. طبق قانون، قولنامه یک «تعهد به انتقال سند در آینده» است، نه خودِ انتقال مالکیت. تا زمانی که سند رسمی (تکبرگ یا منگولهدار) به نام شما در دفترخانه ثبت نشود، مالک رسمی ملک نیستید. این را ماده ۲۲ قانون ثبت اسناد و املاک به صراحت میگوید.
· مشکل دوم: انتقال سند به نام مادرشوهرتان. وقتی پدرشوهرتان فوت کرد، ملک به وراث (مادرشوهر و فرزندانش) به ارث رسید. اگر همه وراث (بچهها) با «تعهد» سهمالارث خود را به مادرشان واگذار کرده باشند و در نهایت سند به نام ایشان صادر شده باشد، یعنی مادرشوهرتان مالک رسمی ششدانگ ملک شده است. قولنامه شما نزد این سند رسمی، ارزش چندانی ندارد.
· مشکل سوم: بعد از فوت مادرشوهرتان. اگر مادرشوهر فوت کند و شما نتوانسته باشید حق خود را تثبیت کنید، وراث او (که احتمالاً همان فرزندانش هستند) میتوانند به استناد سند رسمی، ملک را بفروشند یا میان خود تقسیم کنند. در این صورت، اثبات حق شما برای یک دانگ، بسیار دشوار و زمانبر خواهد بود و باید از طریق دادگاه اقدام کنید.
۲. راهکار عملی برای پیشگیری از مشکل
شما باید همین حالا که مادرشوهرتان در قید حیات است، اقدام کنید و مالکیت خود را رسمی کنید. دو راه پیش رو دارید:
راه اول (مسالمتآمیز): با مادرشوهرتان صحبت کنید و از او بخواهید به تعهدی که پدرشوهرتان داده احترام بگذارد. اگر ایشان موافقت کرد، باید با هم به دفترخانه اسناد رسمی بروید و سهم یک دانگ از ملک را رسماً به نام شما منتقل کند. این کار نیازمند حضور و امضای ایشان است.
راه دوم (اقدام قضایی): اگر مادرشوهر یا وراث همکاری نکردند، باید برای احقاق حق خود از دادگاه کمک بگیرید. شما باید دو کار انجام دهید:
۱. دادخواست «الزام به تنظیم سند رسمی»: دادخواستی به طرفیت مادرشوهرتان (و در صورت فوت، به طرفیت وراث او) به دادگاه محل وقوع ملک بدهید. در این دادخواست، با استناد به قولنامه، از دادگاه میخواهید که آنها را ملزم به انتقال رسمی سهم شما کند.
۲. درخواست «تأمین دلیل»: برای جلوگیری از انکار و اطاله دادرسی، میتوانید از دادگاه بخواهید که اصالت قولنامه و محتوای آن را رسماً تأیید کند.
توصیه نهایی: منتظر فوت مادرشوهر نمانید. در حال حاضر که ایشان در قید حیات هستند، بهترین فرصت برای حل این موضوع است. اگر قولنامه شما امضا و اثر انگشت معتبر پدرشوهر را دارد و شاهدان نیز آن را تأیید کردهاند، شانس زیادی برای الزام وراث به انتقال سند دارید، اما این کار از طریق دادگاه زمان میبرد. بهتر است همین امروز موضوع را با مادرشوهر مطرح کنید.
کار شما سخت شده. باید اول اثبات مالکیت کنید و بعد ابطال سند را درخواست کنید چون متعلق حق شما بوده. در صورت فوت مادرشوهر ملک به وراث تعلق میگیرد مگر اینکه حق شما را بدهند
امکان بروز مشکل متصور است