ملکی که قابل افراز نیست قابل تفکیک هم نیست

بادرود، پرسشگر ارجمند، در باب امکان و قابلیت تفکیک ملک مشاع ورثه‌ای و غیرقابل افراز، باید اذعان داشت که چنین امری در اصول و قواعد حقوق مدنی و آیین‌نامه‌های مربوط به ثبت املاک، موضوعی است که به طور کلی، عملیات تفکیک را در مواردی متصور می‌سازد که شرایط قانونی و حقوقی لازم، تحت ضوابط و مقررات جاری فراهم گردد. این امر، بر اساس قانون مدنی و آیین‌نامه‌های وضع شده، قابل انجام است، اما بستگی به توسعه و تبیین دقیق شرایط و ضوابط اجرایی دارد که بر حسب نوع ملک و وضعیت حقوقی آن، می‌تواند متفاوت باشد. آغاز فرآیند تفکیک، فرآیندی است که نیازمند اقدامات اداری و حقوقی است و باید از طریق مراجعه به ادارات ثبت و حوزه‌های مربوط، با اخذ مجوزهای لازم صورت پذیرد، به‌گونه‌ای که تمام ملاحظات مربوط به حقوق شرکاء و اراده اکثریت آنان رعایت گردد، و در صورت اثبات قابلیت افراز و رعایت ملاحظات عدلی و حقوقی، عملیات تفکیک مجاز و قابل اجرا خواهد شد. در این راستا، باید توجه داشت که سلامت و امکان اجرای تفکیک، وابسته به بررسی دقیق وضعیت حقوقی، جلوگیری از تضییع حقوق شرکاء و رعایت مصالح عمومی است که در این مسیر، نیازمند تایید و مجوزهای محکمه‌پسند و صدور رأی مسبوق به تحقیقات لازم است، و تشریفات اداری و قضایی مربوطه در این خصوص باید رعایت گردد. همچنین، در مواردی که ملک مشاع، غیرقابل افراز اعلام شده باشد، صرف اعلام این‌که ملکی مشاع و غیرقابل افراز است، کافی نیست؛ بلکه باید مستندات و دلایل مهم حقوقی و کارشناسی ارائه شود تا در مراجع صالح، امکان بازنگری و تشخیص مجدد برای افراز فراهم گردد. در نهایت، بر اساس رویه قضایی و مقررات جاری، هنگامی که ملک مشاع امکان افراز داشته و مراجع ذی‌ربط آن را تایید کنند، مراحل ثبت و اجرای عملیات تفکیک می‌تواند با رعایت تمامی ضوابط فنی و حقوقی، صورت پذیرد، و در صورت مخالفت یا نقص در رعایت شرایط حقوق شرکاء و مصلحت عمومی، دادگاه‌ها و مراجع قضایی مربوط، تصمیم نهایی را اتخاذ خواهند نمود. آنچه پاسخ گفتم، در حد کلیات بود، تحلیل دقیق موضوع شما مستلزم گفتگوی طرفینی است، بنابراین شما را از مشاوره (تلفنی و حضوری) با یک وکیل متخصص بی‌نیاز نمی‌کند، دقت کنید، دادگستری عرصه آزمون و خطا نیست.