با توجه به مبلغ بسیار بالای بدهی و اقداماتی که بدهکار انجام داده، شما در یک نبرد حقوقی سنگین هستید. اما خبر خوب این است که قانون ابزارهای قدرتمندی در اختیارتان گذاشته که می‌تواند ورق را به نفع شما برگرداند. تهدیدهای او را با اقدامات حقوقی قاطعانه پاسخ دهید.

برای روشن شدن مسیر، پاسخ را در چند بخش ارائه می‌دهم:

(۱) در مورد حکم جلب و وثیقه

 ۱-۱. زمان صدور و اجرای حکم جلب: پس از شکایت شما در ۲۸ بهمن، پرونده در دادسرا در جریان است. پس از ثبت شکایت و احراز اینکه چک برگشتی دارای شرایط قانونی است (چک روز باشد، گواهی عدم پرداخت داشته باشد)، بازپرس برای متهم «قرار جلب» صادر می‌کند. این فرآیند در دادسراهای شلوغ ممکن است بین یک تا چند هفته طول بکشد. اجرای این جلب هم به عوامل زیادی بستگی دارد. اما نکته حیاتی‌تر این است که جلب متهم، فی‌نفسه پولی به شما نمی‌دهد.

 ۱-۲. وثیقه و آزادی متهم: بله، پس از جلب، برای آزادی تا پایان رسیدگی، متهم باید «قرار تأمین» بدهد. این قرار معمولاً معادل مبلغ چک است و می‌تواند وجه نقد یا سند ملک باشد. این بزرگترین برگ برنده شماست. اگر او وثیقه بگذارد و در نهایت محکوم شود، پول شما از همان وثیقه پرداخت می‌شود. اگر نتواند وثیقه بدهد، تا زمان محاکمه در بازداشت می‌ماند که فشار روانی زیادی برای تسویه بدهی ایجاد می‌کند.

(۲) مهم‌ترین اقدام فوری برای خنثی‌سازی تهدید «اعسار» و «انتقال اموال»: تأمین خواسته

اینکه بدهکار می‌گوید اموالش را به نام مادرش کرده تا بعداً ادعای اعسار کند، یک حرکت کلاسیک برای فرار از پرداخت دین است. شما باید قبل از هر چیز، این نقشه را نقش بر آب کنید.

 ۲-۱. درخواست «قرار تأمین خواسته»: همین حالا و بدون فوت وقت، از دادگاه حقوقی محل (همان دادگاهی که احتمالاً باید برای مطالبه وجه چک طرح دعوا کنید) درخواست «قرار تأمین خواسته» کنید. به این معنا که از قاضی بخواهید قبل از محکومیت قطعی او، اموالش را به اندازه طلب شما توقیف کند.

 ۲-۲. کلید موفقیت شما: شما باید به دادگاه ثابت کنید که «احتمال دارد او اموالش را برای فرار از دین پنهان کند». حرف‌های خودش و قرائن (انتقال به نام مادر) بهترین دلیل شماست. با این کار، اموالی که به نام مادرش منتقل شده، توقیف می‌شود. سپس دادگاه در ماهیت دعوا ورود می‌کند که آیا این انتقال صوری بوده یا خیر.

(۳) مقابله با «اعسار» و اثبات «صورت‌سازی» انتقال اموال

اعسار یعنی ناتوانی در پرداخت دین. اما اثبات آن با خود بدهکار است. شما باید با ارائه دلایل، این ادعا را در هم بشکنید.

 ۳-۱. بار اثبات با بدهکار است: این اوست که باید به دادگاه ثابت کند هیچ مال و درآمدی ندارد. اما شما بیکار ننشینید.

 ۳-۲. اثبات صوری بودن انتقال به مادر: اعلام او مبنی بر اینکه اموالش را به نام مادرش کرده، یک اقرار مهم است. شما می‌توانید:

  · شکایت کیفری «انتقال مال به قصد فرار از دین»: طبق ماده ۲۱ قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی، اگر طلبکار ثابت کند که بدهکار با قصد فرار از پرداخت دین، اموالش را به دیگری منتقل کرده، این کار جرم است و او را تا یک سال زندان می‌اندازد. با طرح این شکایت در دادسرا، فشار مضاعفی وارد می‌شود.

  · طرح دعوای «ابطال انتقال صوری» در دادگاه حقوقی: هم‌زمان با دادخواست اصلی مطالبه طلب، دادخواستی برای «ابطال معامله صوری» انتقال اموال به مادرش بدهید. اگر ثابت کنید این انتقال واقعی نبوده و برای فرار از دین انجام شده، دادگاه حکم به بطلان آن و بازگشت ملک به نام بدهکار می‌دهد تا بتوانید طلب خود را از آن وصول کنید.

(۴) موضوع قرارداد خرید ماشین و مابه‌التفاوت قیمت

شما دو راه قانونی دارید: یکی آسان‌تر و یکی پیچیده‌تر.

۴-۱. راه آسان: مطالبه وجه چک به همراه خسارت تأخیر تأدیه: شما چک برگشتی دارید. طبق قانون صدور چک، می‌توانید اصل مبلغ چک (۱۱ میلیارد تومان) را به همراه «خسارت تأخیر تأدیه» از تاریخ سررسید (۳۰ دی) مطالبه کنید. نرخ این خسارت بر اساس شاخص تورم اعلامی بانک مرکزی است و تا حدودی افزایش قیمت ماشین‌ها را پوشش می‌دهد. این مسیر بسیار ساده‌تر و سریع‌تر است.

 ۴-۲. راه پیچیده: الزام به ایفای تعهد و مطالبه خسارت: برای اینکه دقیقاً قیمت روز ماشین‌ها (۱۳ میلیارد) را بگیرید، باید آن برگه امضا شده را به دادگاه ببرید و ثابت کنید که قرارداد، «تعهد به خرید و تحویل ماشین» بوده، نه فقط پرداخت وجه. سپس دادخواست «الزام به ایفای تعهد» یا «مطالبه خسارت ناشی از عدم انجام تعهد» بدهید. اثبات این موضوع و ارتباط آن با چک، نیاز به یک وکیل متخصص و مدارک محکم دارد. توصیه عملی این است که فعلاً روی وصول وجه چک و خسارت تأخیر آن تمرکز کنید.

خلاصه راهکارهای عملی و فوری:

۱. فوراً به دادگاه بروید و درخواست «قرار تأمین خواسته» برای توقیف اموال (حتی آن‌هایی که ظاهراً به نام مادرش منتقل شده) بدهید.

۲. شکایت کیفری «انتقال مال به قصد فرار از دین» را علیه او طرح کنید.

۳. منتظر جلب او بمانید. این کار، هم وثیقه سنگین برایش ایجاد می‌کند و هم برای مذاکره و گرفتن طلب واقعی‌تان (۱۳ میلیارد) با احتساب خسارت تأخیر، به شما قدرت چانه‌زنی فوق‌العاده‌ای می‌دهد.

۴. هرگز به تهدیدهایش توجه نکنید. او با این حرف‌ها سعی دارد شما را بترساند. قانون کاملاً پشت شماست. با توجه به مبلغ کلان، همکاری با یک وکیل دادگستری متخصص در دعاوی تجاری و مالی، یک ضرورت مطلق است.